Χωρίς αμφιβολία ευρωπαϊκή οικογένεια υπάρχει έστω κι αν μεταξύ των χωρών  της Ευρωπαϊκής Ένωσης υπάρχουν διαφορές ως προς την μορφή, το μέγεθος και τις εξελίξεις. Δεν υπάρχει όμως ευρωπαϊκή οικογενειακή πολιτική, δηλαδή πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την οικογένεια, όπως δεν υπάρχει και κοινός ευρωπαϊκός ορισμός.

Έτσι, η υλοποίηση των πολιτικών στον εν λόγω τομέα επαφίεται στα διάφορα κράτη-μέλη και εντάσσεται βέβαια μέσα στο πλαίσιο των γενικών ευρωπαϊκών αρχών και  προσανατολισμών. Σίγουρα η οικογένεια είναι συνδεδεμένη με τις προκλήσεις της εποχής μας, οικονομικές, κοινωνικές, δημογραφικές και έτσι πολλές πολιτικές της Ε.Ε.  έχουν άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις στην οικογένεια, όπως είναι οι πολιτικές στον τομέα υγείας, της εκπαίδευσης, της απασχόλησης ,της καταπολέμησης της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού καθώς και αυτές που αφορούν την ισότητα των ανδρών και γυναικών.

Έτσι, για παράδειγμα, η Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να υπερασπίσει στην αγορά εργασίας τις ίσες ευκαιρίες για εργαζόμενους άνδρες και γυναίκες προστατεύει τα δικαιώματα της εργαζόμενης μητέρας με νομοθεσία και χρηματοδοτεί έρευνες, εκστρατείες ενημέρωσης  και ανταλλαγές καλών πρακτικών ανάμεσα στα κράτη-μέλη. Αξίζει να σημειώσουμε την οδηγία 96/34/ΕΚ, όπου λαμβάνεται μέριμνα για την ισότητα ανδρών και γυναικών στο εργασιακό περιβάλλον, και μεταξύ άλλων προβλέπεται για παράδειγμα η επιστροφή της εργαζόμενης μετά τη γονική άδεια όχι απλώς στην εργασία της αλλά και στην ίδια θέση που κατείχε προ της άδειάς της με κατοχυρωμένα όλα τα δικαιώματα της. Τα ίδια δικαιώματα φυσικά απολαμβάνει και ο άνδρας εργαζόμενος, ο οποίος ενθαρρύνεται από την ευρωπαϊκή πολιτική να κάνει χρήση γονικής άδειας.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση για να κάνει ρεαλιστικό τον στόχο της Λισσαβώνας για περισσότερη ανάπτυξη, περισσότερες θέσεις εργασίας και κοινωνική ευημερία τον συμπληρώνει με έναν άλλο στόχο που είναι να εξασφαλίσουν οι χώρες-μέλη ως το 2010 βρεφονηπιακή μέριμνα για το 90% των παιδιών από 3 ετών ως την ηλικία έναρξης του σχολείου και τουλάχιστον για το 33% των παιδιών κάτω των 3 ετών. Ο στόχος αυτός γίνεται ρεαλιστικός μόνο με ισχυρή πολιτική βούληση των κρατών-μελών των τοπικών αρχών και των κοινωνικών εταίρων, γιατί τα ευρωπαϊκά Διαρθρωτικά Ταμεία που αποτελούν τον κορμό του Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης και χρηματοδοτούν τη δημιουργία κέντρων φύλαξης παιδιών, σχολείων και άλλων υποδομών, διαχειρίζονται από τις εθνικές αρχές.

Τα κοινωνικά προβλήματα της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα οποία αυξήθηκαν με την διεύρυνση (ανεργία, φτώχεια, εγκαταλελειμμένα παιδιά) και οι διεθνείς κίνδυνοι από την πορνογραφία, την παιδοφιλία, την σεξουαλική εκμετάλλευση απαιτούν δράσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο και την υιοθέτηση μίας ευρωπαϊκής πολιτικής για την οικογένεια. Θα πρέπει κατ΄αρχάς να αξιολογηθούν οι παραδοσιακές πολιτικές που ακολουθούνται επί του παρόντος υπέρ της οικογένειας  και να καθιερωθούν αποτελεσματικές συντονισμένες πολιτικές σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο. Παράλληλα, θα πρέπει να αξιολογηθούν οι επιπτώσεις των τομεακών πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην οικογενειακή ζωή και στην δημογραφία της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη σημερινή και μελλοντική Ευρώπη. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει εκφράσει τις ανησυχίες του επανειλημμένα και έχει συγκροτήσει και ειδική διακομματική ομάδα με πρωτοβουλία ευρωβουλευτών της οποίας είχα την τιμή να είμαι ιδρυτικό μέλος και στην οποία οφείλεται κατά μεγάλο μέρος η συμπερίληψη της οικογένειας στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της οικογένειας και άρα στο υπό επικύρωση Σύνταγμα.   

Στο άρθρο II-9 με τίτλο « Δικαίωµα γάµου και δικαίωµα δηµιουργίας οικογένειας» αναφέρεται πως :Το δικαίωµα γάµου και το δικαίωµα δηµιουργίας οικογένειας διασφαλίζονται σύµφωνα µε τις εθνικές νοµοθεσίες που διέπουν την άσκησή τους και στην ενότητα Αλληλεγγύη στο άρθρο II-33 με τίτλο «Οικογενειακή ζωή και επαγγελµατική ζωή» αναφέρεται πως (1). Η οικογένεια απολαύει νοµικής, οικονοµικής και κοινωνικής προστασίας. και (2). Κάθε πρόσωπο, προκειµένου να µπορεί να συνδυάζει την οικογενειακή µε την επαγγελµατική ζωή του, έχει δικαίωµα προστασίας από την απόλυση για λόγους που συνδέονται µε τη µητρότητα καθώς και δικαίωµα αµειβόµενης άδειας µητρότητας και γονικής άδειας µετά τη γέννηση ή την υιοθεσία παιδιού.»

Συμπληρωματικά θα έλεγα πως απαιτείται σύγκλιση Συμβουλίου Υπουργών που είναι επιφορτισμένοι με την οικογενειακή πολιτική και την πολιτική στον τομέα της παιδικής ηλικίας κατά περιοδικά διαστήματα. Απαιτείται επίσης η σύσταση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μίας ειδικής μονάδας που θα ασχολείται αποκλειστικά με τα οικογενειακά θέματα και η οποία θα βρίσκεται σε συνεχή επαφή με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αλλά και με τις οικογενειακές οργανώσεις της κοινωνίας. Τέλος, σημαντική καθίσταται η ανάδειξη του ρόλου του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου για την Κοινωνική Κατάσταση, τη Δημογραφία και την Οικογένεια.

Είναι ενθαρρυντικό ότι τέσσερις ηγέτες ο Πρόεδρος της Γαλλίας Jacques Chirac, ο γερμανός καγκελάριος Gerhard Schroder, οι Πρωθυπουργοί της Ισπανίας και της Σουηδίας κ.κ. Jose Luis Zapatero και Goran Persson έκαναν έκκληση για λήψη πρωτοβουλιών για την επεξεργασία μίας Ευρωπαϊκής Συμφωνίας με τη Νεότητα, με στόχο μία νέα σφαιρική πολιτική υπέρ των νέων για την κοινωνική τους ενσωμάτωση, καταπολέμηση της ανεργίας, μείωση του κινδύνου φτώχειας για τους νέους και την αντιμετώπιση όλων των προβλημάτων που τους θίγουν άμεσα.

<< Προηγούμενο

Επόμενο >>